Makaleler

Yazmış Olduğum Makaleler

Çisem İlhan tarafından

Çisem İlhan Ege Üniversitesi Psikoloji lisans eğitiminden sonra, Maltepe Üniversitesi Klinik Psikoloji yüksek lisans derecesini alan İlhan,2005 yılından bu yana meslek hayatının içindedir.
Tüm biyografi için
 
6 Şubat, 2011
Çocuk Ve İnternet
Çocuk Ile Internetin Ilişkisi Üzerine..
 

ÇOCUK VE İNTERNET

Son birkaç yıldır bilgisayar ve internet kavramları hayatımızın içine o kadar çok yerleşti ki, günümüzde hemen herkesin işinin yanı sıra evlerinde de bilgisayarları var. Hatta laptop kullanımının başlamasıyla da evlerdeki bilgisayar sayısı da artış gösterdi. Henüz ilkokul çağındaki çocukların bile kendi odalarında kendilerine ait bilgisayarları bulunuyor. Bilgisayar oyunlarının çoğalması, internet bağlantılarının yaygınlaşmasıyla, istenilen her bilgiye rahatlıkla ulaşılan çağımızda, internet amacına yönelik kullanıldığında yaşamı ciddi ölçüde kolaylaştırıyor. Ancak henüz büyüme çağındaki çocukların her zaman bunu en doğru şekilde kullandıkları söylenemez. İnternet üzerinde yararlı siteler gibi, çocukların ruhsal ve düşünsel dünyalarına zarar verebilecek yayınların sayısı da azımsanmayacak kadar çok. Hem bu kadar yararlı hem de ciddi anlamda zararlı olabilecek olan bilgisayar ve internet kavramlarının çocuklarımızın yaşamındaki yeri ne olmalı? Çocuğumuza bilgisayarı doğru kullanma bilincini nasıl veririz? Bilgisayarın çocuk üstündeki olumlu ve olumsuz etkileri nelerdir?


BİLGİSAYAR VE İNTERNET DÜNYASININ ÇOCUK YAŞAMINA ETKİLERİ


Günümüzde internetin yalnızca sohbet, oyun ve nette gezinti amacıyla kullanılması anne babaların çocuklarıyla ilgili endişeleri arasına girmeye başladı. “Çocuğum eve geldiği gibi bilgisayar başına oturuyor, bizi unutuyor, artık bizimle eskisi gibi konuşmuyor, yemeğini bile bilgisayar başında yiyor.” Sözleri ebeveynler tarafından sıkça kullanılır oldu. Çok iyi bilinmelidir ki, çocuğun yaşamına olumsuz etkide bulunan, bilgisayar kullanmak ya da internetten faydalanmak değildir. Olumsuz etki ancak çocuğun bilgisayarı, interneti ya da sohbet gibi iletişim araçlarını yanlış kullanması sonucu oluşur. Yanlış kullanım : internet kullanımının süresi ve sıklığından doğar. Eğer bilgisayar başında geçirilen zaman, çocuğun yaşamında bazı güçlükler yaşamasına, örneğin derslerinde başarısız olmasına, sosyal yaşamdan uzaklaşmasına neden oluyorsa, bu durumda bilgisayar başında çok fazla zaman geçirildiği düşünülebilir. Özellikle internet cafelerin de yaygınlaşmasıyla evde internet imkânı olmayan, bu nedenle akın akın cafeleri doldurduğunu gördüğümüz çocuklarımız; okuldan çıktıkları gibi cafelere koşmakta, zamanlarının çoğunu internette chat yaparak, vb. geçirmektedirler.


İNTERNETİN YANLIŞ KULLANIMININ ÇOCUKLAR AÇISINDAN ZARARLARI

Çocukların %10’u interneti araştırma amaçlı kullanırken, diğerlerinin sohbet, oyun ve vakit geçirmek için web sitelerinde zaman öldürdükleri ne yazık ki acı bir gerçek. Çocukların, sohbet etmek, online oyunlar oynamak ya da ruh sağlıkları açısından zararlı olabilecek bazı sitelere girmek amacıyla kullandıkları bilgisayar, ebeveynler için kabus olmaya başladı. Ancak çocukların neden bu tip sanal tatminlere ihtiyaç duyduklarını hiç düşündünüz mü? Ya da bunların çocuğa vereceği zararları? Onların iç dünyalarını anlamak ve bu sorunlara kalıcı çözümler bulmak için öncelikle çocukların bu davranışlarının temeline inmek oldukça önemli.

ÇOCUKLAR CHAT YAPMAYI NEDEN SEVİYOR? ( msn , icq, yonja vs. )

Bu haberleşme tipleri, onların iletişim kurmalarında kolaylık sağlıyor. Chat, günlük yaşamda kolay iletişim kuramayan çocuk ya da gençlere iletişim ve bir çok kişiyle tanışma olanağı sunuyor. Sanal ortamda bireyler kendilerini daha kolay ifade edebiliyorlar; dolayısıyla günlük yaşamda kendilerini ifade etmekte güçlük çekenler bile sanal ortamda, kendileri veya başkaları ya da tanınmak istedikleri gibi olabiliyorlar. Bu nedenle çocuklar tanımadıkları insanlarla sohbet ettiklerinde ne de olsa sanal bir ortam diyerek yalan söyleyebiliyor, kendilerini farklı şekilde tanıtabiliyor, kimlikleriyle ilgili yanlış bilgiler verebiliyor. Sonuç olarak kişilik gelimlerinin oluştuğu dönemlerde bu tür asılsız sunumlar kimlik gelişimlerini olumsuz etkileyebiliyor. Zamanla oluşturdukları bu hayali kişiliğe bürünme ihtimalleri de ne yazık ki güçleniyor.


ONLINE OYUNLAR

Korkunç yaratıklarla başka korkunç varlıkları öldürdükçe rütbenizin arttığı, arttıkça daha kolay adam öldürebildiğiniz, yalan dolanla başkalarından çaldığınız silahlarla oynanan oyunlar, hırsızlık, adam öldürme gibi davranışları yaptıkça puan kazanılan, suç işlemeye özendiren mafyavari oyunlar saldırganlığı arttırdığı gibi, bu oyunlarda hızlı yükseklem

için çocuklar, silver ve gold gibi paralı üyelikle belli başlı internet risklerinden olan kumara özendiriliyor.


İnternette vakit geçirmek için amaçsız dolaşma:



Pornografik resim, video, ses dosyalarının istenerek veya beklenmeden aniden çocuğun karşısına çıkması, satanizm, intihar, kafa kesme, ameliyat, kadavra inceleme gibi çocukların duygusal gelişimlerini olumsuz etkileyecek içerikler internette bazen açıktan bazen masum isimler ardında çocuklara ulaşabiliyor.

Cafelerde internete girilmesi:

Çocukların bir kısmı evde internet bağlantısı olduğu halde cafelere gitmektedir. Bunun sebebi çocuğun evde aşırı kontrol, baskı ve yasaktan sıkılması olabileceği gibi, internet cafedeki ağ grubuyla birden fazla kişiyle oyun oynamak olabilir. Fakat cafelerin denetimsiz olduğunu düşünürsek çocuklar için sağlıksız bir ortam olduğunu söyleyebiliriz. Orada oluşan gürültü, sigara dumanı, küfürlü konuşmalar çocuğun gelişiminde olumsuz etkilere neden olur.


Kullanımın sıklığı:

Sınırsız bağlantı promosyonlarının arttığı günümüzde, çocuklar internetten düşmediği gibi sosyal hayatlarını ketlemeye başlıyorlar. Kişiliğin gelişmesinde asosyal bir boyut kazanan çocuk ileriki yaşlarda içinde çıkılması zor bir sarmala yakalanıyor. Bazen dışardan gözlemlerimiz sonucu bir çocuğa ne kadar çok internete bağlandığını söylesek bunu inkar edebiliyor ve davranışını çok normal görüp kendini savunabiliyor.

Reklam ve propaganda:

Dezenformasyonun çok yüksek olduğu bu iletişim aracı birden çocuğunuzu nike veya barbie sitelerinde marka bağımlısı haline getirebiliyor.

İNTERNETİN YANLIŞ KULLANIMININ ÇOCUĞA YETİŞKİNLİK DÖNEMİNDE NEDEN OLABİLECEĞİ ZARARLAR


Yalnızlık ve Depresyon

Yapılan araştırmalar sonucu, özellikle ‘chat’in ilk dönemlerde insanlarda geçici bir boşluk meydana getirdiği, sonrasında ise yalnızlık ve depresyonla karşı karşıya bıraktığı tespit edilmiştir. İnternetin yanlış kullanımı, zihinsel kirlenmenin yanında zaman israfı, aile ilişkilerinde yalnızlaşma, duygusal ilişkilerde eşiyle yetinememe, var olan eş yerine daha farklı alternatifler arama ve bulma gibi olumsuzluklara sebep olur.

Yapay ilişkilerin bağları zayıflatması

Sanal sohbetin bir yaşam tarzı haline gelmesi gerçek hayatta adaptasyonu oldukça olumsuz etkilemekte. Suni gündem oluşturur ve gerçekle bağların zayıflamasına neden olur. Kişi gerçek hayatta insanlarla reel iletişime geçmekte çekinceler yaşayabilir. Kendini güvensiz hissedebilir.

Ruh Sağlığını Olumsuz Etkilemesi

İlkel arzular her insanda vardır. Bu arzular sürekli doyum sağlama eğilimindedirler. Karşı cinsi arzulamak ilkel benliğin bir arzusudur. Alt benlikte, kişi karşı cinsi arzular. Onun yanında olmak, onunla iletişime geçmek kişiyi hoşnut eder. Sorumsuzluk ve kurnazlığın alt benliğin hoşlandığı bir başka durumdur. Kişi saldırgan olmak ister. Bu saldırgan içgüdüsünü bazen dijital oyunlarla, bazen sanal odalarda küfrederek deşarj etmeye çalışır. Sanal alemde sanal sohbetler; bu duygulara (cinsellik, saldırganlık ve sorumsuzluk) doyum sağlar. Üst benliğin bu noktada güçsüz olması bu kişide otokontrol kaybına sebep olur.

Asosyalleşmeyi tetiklemesi

Sanal sohbeti, hayatında bir tarz olarak kalıcı hale getiren çocuklarda ilerde gerçeğe karşı bir özgüven probleminin varlığı dikkat çekmektedir. Aslında internet çocuğun zihinsel, sosyal, akademik, dil gelişimine olumlu katkı sağlayabilir. Teknolojiyi kullanma, zaman yönetiminde tecrübe, bilgiye ulaşma yollarını kavrama gibi artılar da kazandırabilir. Burada dikkat edilmesi gereken nokta, yaşam tarzında her şeyi yerli yerinde ve ölçüsünde yapmanın daha faydalı olduğunun hatırlanmasıdır.

Eğer bazı ölçülere riayet edecek olursak internetin zararlarını minimuma indirir, faydalarını da nispeten alırız. İnternetten kaçış yok. Ancak kontrol altına alabiliriz.

EBEVEYNLER DİKKAT!


Çocuğun internet bağımlısı olmaması için ebeveynlere düşen görevler nelerdir?

Arkadaşlık ilişkilerini destekleyin

Çocuğunuzun arkadaşlık ilişkilerini desteklemeniz, O’nu, var olan arkadaşlık ilişkilerini sürdürmesi ve yeni arkadaşlık ilişkileri kurması için yüreklendirecek, böylece çocuğunuz bilgisayarda çok uzun ve gereksiz zaman geçirmek yerine

arkadaşları ile olmayı seçecektir.


Spora yönlendirin


Spor, çocuklar ve gençlerin fiziksel, zihinsel, ruhsal ve sosyal gelişimleri için son derece gerekli bir aktivitedir. Çocuğunuza uygun bir spor çalışması seçebilir ve haftanın 2-3 gününü spor yaparak geçirmesini sağlayabilirsiniz.


Sanal yerine doğal ortam


Çocuklarınızı arkadaşları ile doğal yollardan görüşmeleri için yönlendirebilir, onlara yeni olanaklar yaratabilirsiniz. Yaz kampları, doğa yürüyüşleri, hobiler, spor karşılaşmalarının izlenmesi gibi aktif ve doğal etkinliklere katılmasına yardımcı olabilirsiniz.

Sosyal beceri eğitimi


Çocuklar ve gençler kendi akran grupları içinde iletişim kurmaya özendirilebilir. Eğer çocuk ya da genç iletişim kurmada, iletişimi başlatmada ve sürdürmede güçlük çekiyorsa, sosyal beceri eğitimlerinden faydanılabilir. Bu konuda çocuğunuza, okulunda bulunan psikolojik danışman yardımcı olabilir ya da “Sosyal Beceri Eğitim Grupları” yapan özel psikolojik danışmanlık merkezlerinden yardım alınabilir.

Profesyonel yardım

Bunları yaptığınız halde çocuğunuzun giderek bilgisayar oyunlarına, bilgisayarda sohbet etmeye bağımlı bir hale geldiğini gözlüyorsanız ve bu durum çocuğunuzun okul başarısını, sosyal yaşamını olumsuz etkiliyorsa, bir psikologdan yardım alabilirsiniz. İnternet ve bilgisayar; yaşamımızı kolaylaştıran, bilgiye hızlı ve pratik bir şekilde ulaşmamızı sağlayan önemli iki unsur ve artık o kadar yaşamımızın içinde bizle yaşar haldeler ki içinde taşıdığı bazı olumsuz unsurlar adına hayatımızdan çıkarmamız da mümkün değil. Dolayısıyla çocuklarımıza da bunları yasaklamamız herhangi bir çözüm oluşturmaz. Ancak çocuğun internet ve bilgisayar merakını kontrol altına alınıp durumun tehlikeli şekilde boyutlanmasına engel olmak da çok önemli. Burada büyük görev ise, siz ebeveynlere düşüyor.

Uzm. Klinik Psikolog Çisem İLHAN

Anne&Trends dergisi Ocak 2007

 
Etiketler:
internet, oyun, çocuk
Bu yazı toplam 1553 kez görüntülenmiş.
 
Yorumlar
 
 
Yeni yorum ekle
Adınız: *
E-Posta Adresiniz: *
Web Sayfanız:
Yorum Başlığınız:
Yorumunuz: *
5 + 9 = *
 
 
Üye olmak istiyorum   Şifremi unuttum
    Aktivasyon kodu
Makaleler Blogundan Son Yazılar
Çisem İlhan tarafından yazılmış
 
Çisem İlhan tarafından yazılmış
 
Çisem İlhan tarafından yazılmış
 
Çisem İlhan tarafından yazılmış
 
Çisem İlhan tarafından yazılmış
 
En Popüler Yazılar
1
Tuba Erzan tarafından yazılmış
 
2
Mehmet Kartal tarafından yazılmış
 
3
Gamze Yildirimli tarafından yazılmış
 
4
Sedar Ertaş tarafından yazılmış
 
5
Filiz Olcayto tarafından yazılmış